احبار 25

زمین کیتے ارام: سبت دا سال

1رب العالمین سِینا پہاڑ اُتے مُوسیٰ کُوں آکھیا، 2”بنی اِسرائیل کُوں ڈسا جو ’جِیں ویلے تُساں اِیں مُلک ءچ داخل تھیسو جیہڑا مَیں تُہاکُوں ڈیساں تاں لازم ہے جو رب العالمین دی تعظیم ءچ زمین وی سبت کُوں منیندے ہوئے ارام کرے۔ 3تُساں چِھی سال تئیں آپنڑے کھیتاں ءچ بیج رہائے، آپنڑے انگُور دے باغاں کُوں چھنڈائے تے اُنہاں دیاں فصلاں جمع کرائے۔ 4پر ستواں سال زمین کیتے ارام دا سال ہووے، رب العالمین دی تعظیم ءچ سبت دا سال۔ اُوں سال نہ آپنڑے کھیت ءچ بیج رہائے تے نہ آپنڑے انگُور دے باغ دی چھنڈائی کرائے۔ 5جیہڑا اناج آپنڑے آپ اُگدے اُوندی کٹائی نہ کرائے تے جیہڑے انگُور اُوں سال لگدے ہِن اُنہاں کُوں تروڑ تے کٹھا نہ کرائے۔ ایہ زمین کیتے خاص ارام دا سال ہووے۔ 6البتہ ایہ زمین ارام دے سال ءچ جیہڑی پیداوار ڈیسی، اُوندے تُوں تُساں آپنڑیاں روز دیاں ضرورتاں پُوریاں کر سگدے ہیوے یعنی تُوں، تیڈے غُلام تے لونڈیاں، تیڈے مزدُور، تے تیڈے نال راہوݨ آلے پردیسی، 7تیڈے ڈھورڈنگر تے تیڈی زمین اُتے راہوݨ آلے جنگلی جانور۔ جیہڑا کُجھ وی ایہ زمین اُگیندی ہے او کھادا وَنج سگدے۔

یُوبلی یعنی بحالی دا سال

8تے تُساں سبت دے ستویں سال دی سَت پھیری گِنتری کرائے، اِیندی کُل مُدت اُنونجھاہ (49) سال ہوسی۔ 9وَل ستویں مہینے دی ڈاہویں ڈینہوار یعنی کفارے دے ڈینہہ آپنڑے مُلک دی ہر جاہ اُتے نرسِنگا وجائے۔ 10پنجھاواں سال مخصوص تے مُقدّس کر تے یکے مُلک ءچ یکے باشندیاں کیتے ازادی دا اعلان کرائے۔ ایہ بحالی دا سال ہووے جیندے ءچ ہر بندے کُوں اُوندی ملکیت واپس کیتی ونجے تے ہر غُلام ازاد تھی تے آپنڑے رشتہ داراں کولھ واپس چلیا ونجے۔ 11ایہ پنجھاواں سال تُہاڈے کیتے بحالی دا سال ہووے۔ اِیں کیتے آپنڑے کھیتاں ءچ بیج نہ رہائے، نہ آپنڑے آپ جمنڑ آلے اناج دی کٹائی کرائے تے نہ انگُور تروڑ تے کٹھے کرائے، 12کیوں جو ایہ بحالی دا سال ہے جیہڑا تُہاڈے کیتے مخصوص تے مُقدّس ہے۔ تُساں اُوندی پیداوار کھیت ءچوں گِھن تے کھوائے۔ 13بحالی دے سال ءچ ہر بندے کُوں اُوندی ملکیت واپس کیتی ونجے۔

14تے جِیں ویلے تُوں آپنڑی قوم ءچوں کہیں کُوں زمین ویچیں یا اُوں تُوں مُل گِھنیں تاں اُوں تُوں ناجائز فائدہ نہ چانویں۔ 15آپنڑے لوکاں نال زمین دی قیمت اِیں حساب نال مقرر کریں جو فصلاں اُگاوݨ کیتے بحالی دا سال آوݨ تئیں کِتنے سال رہ گئے ہِن۔ 16جیکر بہُوں سال رہ گئے ہووݨ تاں اُوندی قیمت زیادہ ہوسی تے جیکر سال گھٹ رہ گئے ہووݨ تاں وَل قیمت وی گھٹ ہوسی، کیوں جو اُنہاں فصلاں دی گِنتری وِکدی پئی ہے جیہڑیاں بحالی دے سال تئیں زمین پیدا کر سگدی ہے۔

17آپنڑی قوم دے لوکاں تُوں ناجائز فائدہ نہ چوائے بلکہ آپنڑے خُدا رب العالمین دا خوف رکھائے کیوں جو مَیں رب العالمین تُہاڈا خُدا ہاں۔

18میڈیاں ہدایتاں دے مطابق چلائے تے میڈے حُکم مَن تے اُنہاں اُتے عمل کرائے تاں تُساں مُلک ءچ محفوظ راہسو۔ 19زمین آپنڑی پُوری پیداوار ڈیسی تے تُساں رَج ویسو تے محفوظ راہسو۔ 20تھی سگدے جو کوئی پُچھے جو ”اساں ستویں سال ءچ کیا کھاسوں جڈاں جو اساں نہ بیج رہیسُوں تے نہ فصل کپیسوں؟“ 21مَیں چھیویں سال ءچ زمین کُوں اِتنی برکت ڈیساں جو اُوں سال دی پیداوار ترے سالاں کیتے کافی ہوسی۔ 22اٹھویں سال جِیں ویلے تُساں بیج رہیسو تاں تُہاڈے کولھ چھیویں سال دی اِتنی پیداوار ہوسی جو تُساں نوویں سال ءچ فصل دی کٹائی تئیں غلہ کھاندے راہسو۔

وراثتی زمین دے حقُوق

23زمین ہمیشاں کیتے نہ ویچی ونجے کیوں جو مُلک دی یکی زمین میڈی ہے۔ تُساں میڈے حضُور پردیسی تے مہمان ہیوے۔ 24مُلک ءچ جِتھاں وی زمین ویچی ونجے اُتھاں وراثتی مالک دا ایہ حق تسلیم کیتا ونجے جو او آپنڑی زمین ولدی مُل گِھن سگدے۔

25جیکر تیڈا کوئی اِسرائیلی بِھرا غریب تھی تے آپنڑی کُجھ زمین ویچنڑ اُتے مجبور تھی ونجے تاں لازم ہے جو اُوندا سبھ تُوں نزدیکی رشتے دار اُونکُوں واپس مُل گِھن گِھنے۔ 26تھی سگدے جو اُوں بندے دا کوئی نزدیکی رشتے دار نہ ہووے جیہڑا اُوندی زمین واپس مُل گِھن سگے۔ پر او آپ کُجھ دیر تُوں بعد اِتنے پیسے جمع کرے جو او آپنڑی زمین ولدی مُل گِھن سگے۔ 27اِیں صورت ءچ او حساب کرے جو بحالی آوݨ دے سال تئیں کِتنے سال باقی رہ گئے ہِن تے اُنہاں دے مطابق اُوں بندے کُوں جِینکُوں زمین ویچی گئی ہئی پیسے ڈیونڑیں پوسن۔ وَل او آپنڑی زمین تے واپس ونج سگدے۔ 28پر جیکر اُوندے کولھ اِتنے پیسے نہ ہووݨ تاں زمین بحالی دے اگلے سال تئیں مُل گِھننڑ آلے دے کولھ راہسی۔ بحالی دے سال ءچ زمین وراثتی مالک کُوں ولدی واپس کیتی ویسی تے او آپنڑی زمین تے واپس ونج سگسی۔

29جیکر کوئی بندہ آپنڑا ایجھا گھر ویچ ڈیوے جیہڑا چاردیواری آلے شہر ءچ ہووے تاں اُونکُوں ہِک سال تئیں آپنڑا گھر واپس مُل گِھننڑ دا حق ہوسی۔ اِیں دوران او اُونکُوں واپس مُل گِھن سگدے۔ 30جیکر او اُونکُوں ہِک سال دے اندر اندر واپس مُل نہ گِھن سگے تاں او ہمیشاں کیتے مُل گِھننڑ آلے دی وراثتی ملکیت بنڑ ویسی۔ او بحالی دے سال ءچ وی واپس نہ کیتا ویسی۔

31پر جیہڑا گھر وستی ءچ ہووے جیندی چاردیواری نئیں ہوندی، او دیہات دی زمین آلی کار ہوسی۔ اُوندے وراثتی مالک کُوں ایہ حق ہے جو او کہیں ویلے وی آپنڑا گھر واپس مُل گِھن سگدے۔ بحالی دے سال ءچ اِیں گھر کُوں لازمی واپس کر ڈیونڑیں۔

32پر لاویاں کُوں ایہ حق ہے جو او آپنڑے گھر جیہڑے اُنہاں کیتے مقرر کیتے ہوئے شہراں ءچ ہِن، کہیں ویلے وی ولدے مُل گِھن سگدے ہِن۔ 33جیکر اِیجھا گھر کہیں لاوی ویچیا ہووے پر واپس مُل نہ گِھدا گِیا ہووے تاں بحالی دے سال ءچ اُونکُوں لازمی واپس کرنڑیں کیوں جو لاویاں دے جیہڑے گھر اُنہاں دے مقررہ شہراں ءچ ہِن، بنی اِسرائیل ءچ او اُنہاں دی وراثتی ملکیت ہِن۔ 34پر جیہڑیاں زمیناں، شہراں دے آسُوں پاسُوں ڈھورڈنگر چراوݨ کیتے لاویاں کیتے مقرر ہِن، اُنہاں کُوں ویچنڑ دی اِجازت نئیں۔ او اُنہاں دی دائمی ملکیت ہِن۔

غریباں کیتے قرضہ

35جیکر تیڈا کوئی اِسرائیلی بِھرا غریب تھی ونجے تے گُزارہ نہ کر سگے تاں اُوندی مدد کریں۔ او پردیسی یا غیر شہری آلی کار تیڈے نال راہوے۔ 36اُوں تُوں کہیں طرحاں دا سُود یا منافع نہ گِھنیں، پر آپنڑے خُدا دا خوف کریں تاں جو تیڈا بِھرا تیڈے نال زندگی گُزار سگے۔ 37تُوں اُونکُوں سُود اُتے پیسے نہ ڈیویں تے نہ ای نفع کیتے خوراک ویچیں۔ 38مَیں رب العالمین تُہاڈا خُدا ہاں۔ مَیں اِیں کیتے تُہاکُوں مِصر ءچوں کڈھ آیا ہاں جو تُہاکُوں کنعان مُلک ڈیواں تے تُہاڈا خُدا ہوواں۔

اِسرائیلی غُلاماں دے حقُوق

39جیکر تیڈا کوئی اِسرائیلی بِھرا غریب تھی تے آپنڑے آپ کُوں تیڈے ہتھ ویچ ڈیوے تاں اُوں تُوں غُلاماں آلی کار کم نہ کراویں۔ 40اُوندے نال مزدُور یا غیر شہری آلا سلوک کریں۔ او تیڈے نال بحالی دے سال تئیں کم کرے۔ 41وَل او تے اُوندے بال بچّے ازاد تھی تے آپنڑے رشتے داراں کولھ آپنڑے پِیُو ڈاڈا دی زمین اُتے وَل ونجنڑ۔ 42کیوں جو بنی اِسرائیل میڈے خادم ہِن جِنہاں کُوں مَیں مِصر ءچوں کڈھ تے گِھن آیا ہاں، اِیں کیتے اُنہاں کُوں غُلامی ءچ نہ ویچیا ونجے۔ 43اِیہو جِیہے لوکاں اُتے سختی نال حُکمرانی نہ کرائے بلکہ خُدا دا خوف کرائے۔

44تُساں آسُوں پاسُوں دیاں قوماں ءچوں آپنڑے کیتے غُلام تے لونڈیاں مُل گِھن سگدے ہیوے۔ 45تے جیہڑے پردیسی تُہاڈے مُلک ءچ آباد ہِن، تے اُنہاں دی جیہڑی اولاد تُہاڈے مُلک ءچ جمّی ہے، تُساں اُنہاں کُوں وی مُل گِھن سگدے ہیوے۔ او تُہاڈی ملکیت ہوسن۔ 46تُساں اُنہاں کُوں آپنڑے پوتراں دی وراثت ءچ ڈے سگدے ہیوے تے اُوہو ہمیشاں تُہاڈے غُلام راہسن پر آپنڑے اِسرائیلی بِھرانواں اُتے سختی نال حُکمرانی نہ کرائے۔

47جیکر تُہاڈے مُلک ءچ راہنڑ آلا پردیسی امیر تھی ونجے تے تُہاڈا کوئی ہم وطن بِھرا غریب تھی تے آپنڑے آپ کُوں اُوں پردیسی یا اُوندے خاندان دے کہیں فرد دے ہتھ ویچ ڈیوے 48تاں وِک ونجنڑ تُوں بعد اُونکُوں چُھڑایا وَنج سگدے۔ کوئی بِھرا، 49چاچا، تایا یا چاچے، تائے دا پوتر یا کوئی بِیا قریبی رشتے دار اُونکُوں واپس مُل گِھن سگدے۔ او آپ وی آپنڑے آپ کُوں چُھڑا سگدے جیکر اُوندے کولھ چوکھی رقم ہووے۔ 50اِیں صورت ءچ او آپنڑے مالک نال رَل تے اُنہاں سالاں دی گِنتری کرے جیہڑے اُوندے مُل گِھننڑ تُوں گِھن تے بحالی دے سال تئیں باقی ہِن۔ اُوندی ازادی دی قیمت اُوں مزدُوری دے مطابق ہوسی جیہڑی اِتنے سالاں دے دوران مزدُور کُوں ڈِتی ویندی ہے۔ 51جے سال زیادہ باقی رہ گئے ہووݨ تاں اُوندے مطابق قیمت ڈیونڑی ہوسی 52تے جے باقی سال گھٹ رہ گئے ہووݨ تاں اُوندے مطابق قیمت ڈیونڑی ہوسی۔ 53اُوندے نال اُوں مزدُور وانگُوں سلوک کیتا ونجے جِینکُوں ہر سال مزدُوری ڈِتی ویندی ہے۔ اُوندا مالک اُوندے اُتے سختی نال حُکمرانی نہ کرے۔ 54جیکر او اِنہاں طریقیاں نال نہ چُھڑایا ونجے تاں او آپنڑے خاندان سمیت بحالی دے اگلے سال ازاد تھی ویسی۔ 55کیوں جو بنی اِسرائیل میڈے ای خادم ہِن۔ او میڈے ای خادم ہِن جِنہاں کُوں مَیں مِصر ءچوں کڈھ آیا ہاں۔ مَیں رب العالمین تُہاڈا خُدا ہاں۔