1 Mamwenye

1 Mamwenye

MAMWENYE

Chilongolelo

Itabu ya mamwenye ŵaandanda ni ŵaaŵili yaliji chitabu chimo chekulungwa chichamanyikaga nti “Chitabu cha Umwenye.” Chitabu chitandite kugaŵanyika ni kuŵa itabu iŵili pachatandite kusagamukuluka kutyochela mu chiŵecheto cha Chiebulania kwaula ku chiŵecheto cha Chiyunani, chiŵecheto chachikuŵilanjikwa Seputuaginta. Ngaikumanyika juŵalembile pane juŵalumbikenye chitabu chaandanda cha mamwenye ni chitabu chaaŵili cha mamwenye. Juŵalembile ŵajigele malembo gane ga kalakala paŵalembaga itabu yo. (Nnole mu chitabu cha mamwenye sula ja 11:41 ni mu sula ja 14:19 ni mu sula ja 14:29 nti chitagu chachikulosya usyene wu). Nombe ngaikumanyika katema kayalembekwe itabu yi ni kuilumbikanya. Usyene yamalile pakumala kulechelelwa mwenye che Yekonia kutyochela ku Babeli kuŵajigalikwe ku usami pachaka cha 561 Akanaŵe kupagwa Kilisito, pakuŵa indu yi isalilikwe mu chitabu chaaŵili cha Mamwenye sula ja 25 msitali wa 27. Ŵaumanyilisi ŵajinji ŵaakuimanyilila nkati Bibilia akukulupilila kuti mwamujinji mu itabu yi mwalembekwe yaka yejinji che Yekonia akanaŵe kutyoka ku ukapolo.

Itabu ya mamwenye ŵaandanda ni mamwenye ŵaaŵili ikusala nkati kila mwenye jwa ku Isilaeli ni jwa ku Yuda, mwenye siŵili sisyatandite nti umwenye umo, nambo syagaŵanyiche katema mwanache ju che Daudi jwakuŵilanjikwa che Selemani paŵatandite kutawala. Itabu yi ikusala nkati umwenye uŵatite kugaŵanyika ni ikusala nkati ngani sya ayi ilambo iŵili iyatite kulekangana mpaka ilambo yose iyatite kuputikwa ni ŵandu ŵakwe kwauchikwa ku usami. Jwakulemba ŵaakunguluchile kila mwenye iŵatite kuŵa jwakukulupilichika kwa Akunnungu, ni sooni iŵaga ŵankuiye Akunnungu pane nganiŵakuya. Mamwenye ŵane ŵatesile, “Yaikwanonyelesya Ambuje Akunnungu.” (2 Mamwenye sula ja 18), ni ŵane “Ŵaatendele yachigongomalo Ambuje Akunnungu.” (2 Mamwenye 21:2). Jwakulemba akusalilisya nnopennope ngani sya umwenye wa mamwenye ŵaŵatendaga yaikwanonyelesya Ambuje Akunnungu, ni kulosya kuti indu yajendelaga yambone mu kila ntundu yatyochelaga ni ukulupilichiko wa mwenye kwa Akunnungu. Mu chitabu chaaŵili cha mamwenye sula ja 17 msitali wa saba, tukusyoma kuti Ŵaisilaeli ŵajigalikwe ku usami mu ilambo ya chilendo nti achikapolo, ni indu yo yatyochele pakuŵa “Ŵaisilaeli ŵantendele sambi Ambuje Akunnungu,” nombe ligongo “Ŵaipopelele minungu jine.”

Yaili mwelemo

1. Sula jandanda mpaka ja kumi na moja ikusala nkati che Selemani mwana ju che Daudi iŵatite kuŵa mwenye ni ngani sya umwenye wakwe ni iŵatite kutawala mwenye siŵili sya ku Isilaeli ni ku Yuda katema pasyaliji umwenye umo.

2. Mu sula ja 12 mpaka ja 16 tukusyoma nkati kulekangana kwa umwenye wa ku Isilaeli ni wa ku Yuda ni ngani sya mamwenye ŵane ŵa ilambo iŵili yi.

3. Mu sula ja 17 mpaka sula ja 19, akusala nkati ngani ja kutumichila kwa jwakulondola che Elisha ni iŵatite kulimbana ni mwenye che Ahabu jwa ku Isilaeli.

4. Mu sula ja 20 mpaka ja 22 jikusala nkati mbesi ja umwenye wa che Ahabu jwa ku Isilaeli ni ngani ja mamwenye ŵane ŵaŵatawele pamalo pao ni mamwenye pamo ni ngani ja mamwenye ŵa ku Yuda.