Efesus

Paulus 'ai Surata

toma Jama'ata Efesus

Demo ma mulaingi

Paulus 'o osama bui sababu 'o gasa Habari Roanga. Toma bui Paulus 'o lefo surata (3:1, 13, 4:1). Ngowa'a toma Epesus manga repe ananga gena-ge ngowa'a Yahudi ua (2:11-12). Ḏa Paulus 'ai maksudu so'o ne: Ma siḏa, surata nena-ne sibaca toma ngowa'a Epesus, kara siturusu pula'a sibaca di'a toma gamu lelegu (bolo limau-limau) toma daeraha Epesus.

Tai surata ma dara nena-ne, Paulus 'o lefo mangale barakati ma repe ga'a ngene wa sanga “sababu wo marimoi ra Kristus” (1:3). Unanga 'a sijarita ḏi'i mangale Ma Jou'ongu Madutu 'ai maksudu, la 'ori i'a mo-moini bae toma soroga, bae toma dungia sirimoi sababu marimoi ra Kristus re Kristus masiretene 'o dadi sae'e toma 'ori i'a mo-moini (1:9-10).

Tai surata ma dara nena-ne, Paulus 'o pake 'ade-'ade fara muḏuo i'a: Yesus sa'olo 'Ai me-mete'e manga sae'e, re sa'olo 'Ai me-mete'e manga lese (1:10, 22-23, 4:4, 15-16, 5:23-32) Yesus si'ade-'ade sa'olo maḏi wala ma bangini re 'Ai me-mete'e sa'olo maḏi lelegu ga'a sifato toma maḏi wala ma bangini gena-ge (2:20-21). Ma Ngagara 'Ofi-'Ofi si'ade-'ade sa'olo cap tananga 'akala re sinyingara ma dara (1:13, 4:30). Na'o surata bela moi 'age rema cap, cap gena-ge 'i dadi nana'o mangale surata gena-ge ta guna. So'o gena ḏi'i, Ma Ngagara 'Ofi-'Ofi ga'a 'age ra ngene nanga 'akala re sinyingara ma dara 'i dadi nana'o rimoi mangale ngene reo dadi Yesus 'ai ngowa-ngowa'a re wo warisi ra Unanga. Ngowa-ngowa'a ngaku Yesus si'ade-'ade sa'olo sordado 'aḏi lawana roh-roh ma jira manga dare ra Ma Jou'ongu Madutu tala (6:10-18).

Ma dara:

1. Demo ma mulaingi i'a. (1:1-2)

2. Ma Jou'ongu Madutu 'ai maksudu ra ngene, ngowa-ngowa'a ngaku Yesus. (1:3-3:21)

a. Unanga 'o pula'a ra ngene barakati ma repe sababu ngene rewo marimoi ra Kristus. (1:3-23)

b. Unanga 'o pula'a ngene 'ahu su-sungi, re Unanga 'a sirimoi ngowa'a Yahudi re ngowa'a Yahudi ua. (2:1, 3:13)

c. Paulus 'o manyiata: la ngene wo-waro ma lamo'o sa'olo Kristus 'ai dadalara ra ngene. (3:4-21)

3. De'oso re ḏegoro ga'a balasu patasa di'a ngowa-ngowa'a ngaku Yesus. (4:1-6:16)

a. 'Ahu toma dame ma dara re ma'u site'e matengo re matengo ninga 'akala re sinyingara. (4:1-16)

b. Ngene wa sieanga nanga de'oso re ḏegoro ma jira re balasu wo 'a'a 'ori i'a ma la-la. (4:17, 5:21)

c. Duga re domolo ma fara muḏuo i'a (5:22, 6:9)

4. Ngowa'a ngaku Yesus si'ade-'ade sa'olo sordado remanga dare parangi. (6:10, 20)

5. Tabea ma ḏo-ḏogumu. (6:21-24)