उपदेशक 4

अत्याचार, परिश्रम, मित्रहीनता

1फेरि मैले विचार गरेँ, र सूर्यमुनि भइरहेका सबै अत्याचारहरूलाई देखेँ:

मैले अत्याचारमा परेकाहरूका आँसु देखेँ;

र तिनीहरूलाई सान्त्वना दिने कोही थिएन;

अत्याचार गर्नेहरूको हातमा शक्ति थियो,

र अत्याचारमा परेकाहरूलाई सान्त्वना दिने कोही थिएन।

2अनि मैले यो घोषणा गरेँ,

मृतकहरू, जो मरिसकेका थिए;

तिनीहरू अझै जीवितै रहेकाहरूभन्दा

धेरै आनन्दित छन्।

3तर ती दुवैभन्दा

अझ धेरै सुखीचाहिँ त्यो मानिस हो, जो जन्मिएकै छैन;

जसले सूर्यमुनि भइरहेको

दुष्‍ट काम देखेकै छैन।

4अनि मैले देखेँ, मानिसका सम्पूर्ण परिश्रम र उपलब्धीहरूको मूलचाहिँ त्यसको आफ्ना छिमेकीमाथि भएको डाह हो। यो पनि अर्थहीन छ, बतासलाई खेदेको जस्तो मात्र हो।

5मूर्खले आफ्ना हातहरू बाँधेर राख्छ,

र आफ्नो निम्ति आफैँ विनाश ल्याउँछ।1

6दुई हातको परिश्रमले कमाएको

र बतासलाई खेदेको दुई मुट्ठीभन्दा

शान्तिको साथमा एक मुट्ठी हुनु अझ असल हो।

7फेरि मैले सूर्यमुनि केही अर्थहीन कुरा देखेँ:

8त्यहाँ नितान्त एउटा एकलो मानिस थियो;

उसको न छोरो, न त दाजुभाइ थिए।

उसको परिश्रमको अन्त्य थिएन;

तापनि उसका आँखाहरू आफ्नो धनसम्पत्तिमा सन्तुष्‍ट थिएनन्।

उसले आफैँलाई सोध्यो, “म कसका निम्ति परिश्रम गरिरहेको छु?

र किन आफैँलाई जीवनका आनन्दबाट वञ्चित गर्दैछु?”

यो पनि अर्थहीन छ,

एक दुःखदायी कुरा हो।

9एक जनाभन्दा दुई जना असल हुन्,

किनकि तिनीहरूले मेहनतको असल फल पाउँदछन्:

10यदि कुनै एउटा लड्यो भने,

अर्कोले त्यसलाई उठ्न मदत गर्न सक्छ;

तर लड्दा उठाउने कोही नहुँदा

कस्तो दुःखको कुरा हुन्छ!

11फेरि, दुई जना सँगै सुते भने तिनीहरूलाई न्यानो हुन्छ;

तर एकलो त कसरी न्यानो हुन सक्छ र?

12एकलो मानिसलाई कसैले जित्ला;

तर दुई जनाले त आफ्नो रक्षा गर्न सक्छन्।

अनि तीन सुतरीले बाटेर बनेको डोरी झट्टै चुँडिदैन।

उन्‍नति अर्थहीन छ

13एक गरिब तर बुद्धिमान् युवक एक बूढो तर निर्बुद्धि राजाभन्दा उत्तम हो; जसले कसरी सल्‍लाह लिने भन्‍ने कुरा पनि जान्दैन। 14त्यो युवक झ्यालखानाबाट छुटेर राजा बन्‍न आइपुगेको हुन सक्छ, अथवा उनकै राज्यमा गरिबीमा जन्मेको हुन सक्छ। 15तर मैले सूर्यमुनि बास गर्ने र हिँड्‍डुल गर्ने सबै मानिसहरू राजाको उत्तराधिकारी त्यही युवकको पछि-पछि लागेका देखेँ। 16तिनीहरूभन्दा अगिका सबै मानिसहरूको संख्या अनगन्ती थिए। तर पछिबाट आउनेहरू त्यस उत्तराधिकारीसित खुशी भएनन्। यो पनि अर्थहीन रहेछ, केवल बतासलाई खेदेको जस्तो मात्र।