Yakobi

BALUWA YA

Yakobi

ULONGULELU

Chitabu cha Yakobi chiyandikiwa na mundu yumu yakemiwa Yakobi. Yikuweshikana ayu Yakobi kucha ndi mlongu mundu Yesu, kandi aveli chilongosi wa lipinga lya yivamjumilili Kilistu lya kwaa na wuwula aveli yumu wa vanachitemela cha Yelusalemu. Figoli sula ya 15:13. Ndundami Pauli wuwowu amkemili Yakobi “lusiki” lwa lipinga lya vandu yivamjumilili Kilistu lya Galatiya. sula ya 2:9. Yivapwembukili vakujumila kucha chitabu cha Yakobi chiyandikiwa myaka milongu muhanu chipindi Kilistu aveli akali hela kuwoneka. Nongwa Yakobi aveli chilongosi wa lipinga limjumilili Kilistu lya Yelusalemu, pamongapa mweni ayandikili baluwa ayi payikaleyi kula.

Yakobi ayandikili chitabu chaki kwa “makabila lilongu na mivili yivapwililikili mumilima” sula ya 1:1 Ng'ulilu sivelili muchitabu cha Yakobi sikuvatanga vandu vosi yivamjumilili Kilistu ila padeta kwa “makabila lilongu na mavili” Pamongapa yikugola tumanyi kucha Yakobi avayandikilili Vayawudi yivamjumilili Kilistu. Kwanongwa chitabu achi chayilatili kusomiwa na vandu vatangalili, mugati yaki chiva na ndambu ya ng'ulilu sitangalili. Yakobi akuvilishili nendu ujumilwa wuugola chichuku pamu na figoli. Ujumilwa wa nakaka dawuwoneki mufigoli sula ya 2:17. Mweni wuwula wula akayikili kwilata lushawu kwa valundamali mali sula ya 2:1-4 na atuwombilili twiholi fila fituwomba sula ya 3:1-12.

Fivelili mugati kwa chikata

Yakobi akuvajambusha yivasoma chitabu achi sula ya 1:1.

Pambeli mweni akuvakola mawoku vandu yivamjumilili Kilistu kwiwunishila pavava mugobuleku sula ya 1:2-27.

Kandi akuwomba kucha yiva lasima ujumilwa wulangushiwi kwa figoli sula ya 2:1-26.

Wuwula akuwomba ndambu filongu fikuwesha kuva na liwovi sula ya 3:1-12.

Pambeli Yakobi akuhimulila ndambu luhunja lwa Chapanga wulwifwanili ng'odu na luhunja lwa mlima sula sha 3:13-4:10.

Kandi mweni akuvakayika yivasoma chitabu achi vakotoo kwijuma sula ya 4:11-5:6.

Yakobi akumalilila chitabu chaki kwa kuvagayila chayilatili sula ya 5:7-20.