नीति 10

सात्त्विक आणि दुष्ट ह्यांची तुलना

1ही शलमोनाची नितीसूत्रे आहेत.

शहाणा मुलगा आपल्या वडिलांना सुखी करतो,

पण मूर्ख मुलगा आपल्या आईला दु:खी करतो.

2दुष्टाईने गोळा केलेली संपत्ती ही कवडी मोलाची असते.

पण धार्मिकता मरणापासून दूर ठेवते.

3परमेश्वर चांगल्यांना भुकेले राहू देत नाही,

परंतु तो वाईटाची कामना निष्फळ करतो.

4आळशी हात मनुष्याच्या गरीबीस कारण होतात.

पण उद्योग्याचा हात संपत्ती मिळवतो.

5उन्हाळ्यात जो मुलगा पीक जमा करतो तो शहाणा आहे,

परंतु जो मुलगा हंगामात झोपतो त्यास ते लज्जास्पद आहे.

6नितीमानाच्या मस्तकी आशीर्वाद असतात,

पण बलात्कार दुष्टाचे मुख झाकतो.

7नितीमानाची जेव्हा आपण आठवण करतो, तेव्हा ते आपणास आनंदित करते;

पण वाईट करणाऱ्याचे नाव नष्ट होते.

8जो समजदार आहे तो आज्ञा मान्य करतो, परंतु बडबड्या मूर्खाची अधोगती होते.

9जो कोणी प्रामाणिकपणे चालतो तो सुरक्षितपणे चालतो,

परंतु जो कोणी त्याचे मार्ग वाकडे करतो तो कळून येईल.

10जो कोणी डोळे मिचकावतो तो दुःखास कारण होतो,

बडबड्या मूर्खाची अधोगती होते1.

11नितीमानाचे मुख जीवनाचा झरा आहे,

परंतु बलात्कार दुष्टाचे मुख झाकतो.

12द्वेष भांडण उत्पन्न करतो;

परंतु प्रीती सर्व अपराधांवर झाकण घालते.

13विवेकशीलाच्या वाणीत ज्ञान सापडते,

परंतु जो अक्कलशून्य असतो त्याच्या पाठीस काठीच योग्य आहे.

14शहाणे माणसे ज्ञान संग्रह करतात,

परंतु मूर्खाचे मुख म्हणजे अरिष्ट जवळ आणते.

15श्रीमंताची संपत्ती हे त्याचे बळकट नगर आहे;

गरिबांचा नाश त्यांच्या दारिद्र्यात होतो.

16नीतिमानाचे वेतन जीवनाकडे घेऊन जाणारे आहे;

दुर्जनाचा फायदा त्यास पापाकडे घेऊन जाणारा आहे.

17जो कोणी शिस्तीचे अनुसरण करतो तो जीवनाच्या मार्गात आहे,

पण जो दोषारोपाला नकार देतो तो चुकीच्या मार्गाने जातो.

18जो कोणी द्वेष लपवून ठेवतो तो लबाड ओठांचा आहे,

आणि जो कोणी निंदा पसरवतो तो मूर्ख आहे.

19जेव्हा पुष्कळ वाचाळता असते, तेथे पापाला कमतरता नाही,

परंतु तो जे काही बोलतो ते काळजीपूर्वक आहे, तो सुज्ञ आहे.

20जो कोणी चांगले करतो त्याची जिव्हा शुध्द रुप्यासारखी आहे;

पण तेथे दुष्टाच्या हृदयात कवडी किंमत आहे.

21नीतिमानाचे ओठ पुष्कळांचे पोषण करतात,

पण मूर्ख मरतात कारण त्यांच्यात बुद्धीचा अभाव असतो.

22परमेश्वराचे आशीर्वाद चांगली संपत्ती आणते,

आणि त्यामध्ये तो अधिक दुःख देत नाही.

23दुष्कर्म करणे मूर्खाला खेळ असे आहे,

परंतु सुज्ञ मनुष्यास ज्ञानात आनंद आहे.

24दुष्ट ज्याला भितो ते त्याच्यावर येईल,

पण नीतिमानाची इच्छा मान्य होईल.

25दुष्ट वावटळीसारखे आहेत ती येऊन जाते आणि तसा तो नाहीसा होतो,

पण जो चांगले करतो तो सर्वकाळ टिकणाऱ्या पायासारखा आहे.

26जशी आंब दातांना आणि जसा धूर डोळ्यांना,

तसा आळशी त्यास पाठवणाऱ्यांना आहे.

27परमेश्वराचे भय आयुष्याचे दिवस वाढवते,

पण दुष्टाचे वर्ष कमी होतील.

28नीतिमानाची आशा त्यांचा आनंद होईल,

पण दुष्टाची वर्षे कमी होतील.

29जो कोणी प्रामाणिक आहे परमेश्वर त्याचे रक्षण करील,

दुष्कर्म करणाऱ्यांना तो नाशकारक आहे.

30नीतिमान कधीही उलथून टाकले जाणार नाहीत,

परंतु दुष्ट देशात राहणार नाहीत.

31नीतिमानाच्या मुखातून ज्ञानाचे फळ निघते,

पण कपटी जीभ कापली जाईल.

32नीतिमानाला जे काही स्वीकारणीय ते त्यांच्या ओठास कळते,

पण दुष्टाच्या मुखास, जे कुटिल बोलणे आहे ते समजते.