Lukasi
Luke
Introduction from this edition
NHALU GHWA MAHA PAGHUTYEKITWE NA
LUKASI
ULONGOHI
Nhalu ghwa Maha handa paghutyekitwe na Lukasi ndo ghumoo mu hitabho ncheche hya Ninganilo lya Hyono hiilubhulila ulamo ghwa Yesu Kilisto. Kila kimo kingukemwa “Injili” fwambulo yake “Nhalo ghwa Maha.” Hitabho ahyo hikityekwa na Matayu na Maliki na Lukasi na Yohane mbole ya kuhwegha kwa Yesu. Lukasi kakityekyagha ng'obhe mihalo ya ulami ghwa Yesu ghweka chake peni kakityekagha milando yitendilitwe na ahundwa ghwa Yesu mbole ya kuhwegha na kuhyuka kwa Yesu, kitabho mu kitabho kiikemwa Ndendelo ya Andumitumi. Kahone mundu ywakamanyite hoto pakiki na kwoki kitabho akyo kikityekwa. Peni asomi atangalo bhakilingana malobhe kukita yibhegha mu ngungwa ya 70 kuhumila pakabhelekitwe Yesu.
Ywakatyekite kakibha Lukasi, naywo kakibha nng'anga. Ndyekelo yake na nongelo yake yingubhoneha kukita kakibhegha nsomi. Lukasi kakipalaha kutyeka kya uhoto yakya ulamo ghwa Yesu, kulubhulila lwa ndendelo handa hibhwitukilite, ngati bhandu ahumbule hoto paakisoma (Lukasi 1:1-3). Lukasi kakibha Nnyahudi ng'obhe, (Akaakolosai 4:10-14) na kakityeka mu njila yene bhandu abheghite ng'obhe Ayahudi ahotole kumanya. Ayi yikiibhoneha hoto kyabhula pakalubhulilite hitohe hya Akaayahudi (Lukasi 1:8).
Nhalo ghwa Maha handa paghutyekitwe na Lukasi ndo kitabho kiilihwana muno na itabho hya Matayu na Maliki, kiyaha yikilubhulila nhalo agho agho kangi kwa kulandana. Mu hitabho indatu, Lukasi kakilubhulila kya kumanyihika kya kubhelekwa kwa Yohane yuna Kubatisa. Ubhwabhu abhu Lukasi kakibhinilila mihalo ya ulekekeho. (Kipalamande, 3:3, 11:4, 17:3-4, 23:34, 24:47) na kunnyupa Chapanga (Kipalamande 3:21, 5:16, 6:12, 11:1-12, 22:32).
Ghaabheghite
Lukasi kangulubhulila ulongohi ghwa Nhalo ghwa Maha handa paaghutyekite na kya bhuli kakityeka. Mu kipalamande kya 1:1-4.
Mbole kangulubhulila kubhelekwa kwa Yesu na kya bhuli kakilibhika kala kya undumindumi mu nnima aghu, Kipalamande kya 1:5-80—4:13.
Mbole Lukasi kangulubhulila ndendelo yakatendite Yesu, mihabho yakahitendite na mahundo ghakaghahundite, mu kipalamande kya 4:14—21:38.
Ku uhiko ghwake, Lukasi kangulubhulila ya kya kuhwegha, kukulilwa na kuhyuka kuhuma kwa bhaahweghite, Mu hipalamande hya 22-24
Ndwewe Bible Version. Copyright © 2025 The Word for the World International. Licensed under CC BY-SA 4.0. Source: eBible.org. Typeset from the source files; no intended changes to scripture wording. BibleKenya is not endorsed by the rights holder.
Full source notice & licence · CC BY-SA 4.0 · SourceEdition imported 2026-10-25.